Yeni Yılda Borsa İstanbul

Yeni Yılda Borsa İstanbul‘ da ki gelişmeler

State Street Global ‘in yayınlamış olduğu raporu göre,  2025 yılında MSCI gelişmekte olan piyasalar endeksinde Türkiye; 24 ülke arasında toplam getiride dolar bazlı -%1,86 ile sondan üçüncü olmuştur. (State Street Global) Tabii burada birçok faktör var: Sıkı para politikasının 2025 yılında daha derinden hissedilmesi, tutuklamalar ve kayyum atamaları gibi birtakım siyasi olaylar 2024 yılının ikinci yarısından itibaren düşen borsanın yükselmesini engel teşkil etti.

Hemen her sektörde dönemsel hareketler olur. Finansal piyasalarda da dönemsel hareketler olmaktadır. Bunlardan biri de yılsonuna doğru gerçekleştiği için özel bir isim verilmiştir. ‘’ Santa Claus Rally/ Noel Rallisi’’. Yale Hirsch tarafından bulunan bu terim Aralık ayının son beş günü ile Ocak ayının ilk iki işlem gününü tarif eder.  1950’den bu yana SP500 endeksinde yaklaşık %75-80 ‘inde bu periyotta yükseliş gözlenmiştir. (DOLAN, 2024) Hacimlerdeki yılsonuna doğru gerçekleşen düşük seyir, fon yöneticilerin fonlardaki eksi veya düşük getiriyi törpüleme isteği ‘’ vitrin süsleme’’ hareketi ve vergi avantajları bunun nedenlerinden birkaçıdır.

Gördüğünüz gibi Noel rallisi kesin kez yaşanacak bir olgu değildir. Lakin çoğu zaman gözlemlediğimiz bir olaydır. Şuan için serbest olan küresel sermaye hareketlerinden ötürü diğer ülkelerin piyasalarında da bu durum gözlenmektedir. Nev’i şahsına münhasır olan ülkemizde de bu durum ara ara yaşanmaktadır.

Öncelikle yeni yılın ilk ayında yaşadığımız bu yükselişin en önemli nedeni, uygulanan geleneksel-Ortodoks ekonomi programının istenilen düzeyde olmasa da arzu edilen patikaya doğru yol almamızdır. Bunun beynelmilel alanda bakılan göstergesi ‘’ enflasyon ve rezerv’’lerdir. Aşağıda TCMB’nin EVDS sisteminden alınan Şekil 1’deki Tüfe ve Şekil 2’ deki brüt döviz rezervi grafiği verilmiştir. Grafikler aralarındaki kolere durumu net bir şekilde izah etmektedir.

  Şekil 1: Tüketici Fiyat Endeksi

Kaynak: https://evds3.tcmb.gov.tr/baslicaGostergele

Şekil 2: TCMB Brüt Döviz Rezervi

Kaynak: https://evds3.tcmb.gov.tr/baslicaGostergeler

            Buraya o kadar okuduğunuzda aklınıza gelen ilk soru; ‘’ 2024 başından beri düşüyor enflasyon zaten, bu alımın bununla pek bir alakası yok! ‘’ diyebilirsiniz. Hemen açıklayayım. TCMB 7 Kasım 2025 tarihinde o yılın son enflasyon raporunu kamuoyuna paylaştığında yılsonu-2025-enflasyon tahmini % 31-33 aralığına yükseltmişti. 5 Ocak tarihinde TÜİK tarafından açıklanan enflasyon verisi aylık % 0,89 artış şeklinde açıklanınca, yıllık enflasyon % 30,89 seviyesinde gerçekleşti. Hem kasım ayında hem aralık ayında düşük gelen enflasyon verisi ile % 30,89 ile kapattığımız yıl. TCMB’nin yılsonu hedefini tutturmuş olmasını sağladı ve bu kurum için kredibilite sağladı. Yabancı yatırımcının ilgisini çekti.

Bunun yanı sıra 23 Ağustos’ ta yenilenmesine son verilen KKM uygulaması Ocak 2026’ tı da mevduatların içindeki payı sıfır düzeyine yaklaşmıştır. Şekil 3’ te KKM hesaplarının toplam mevduattaki payı verilmiştir.

Şekil 3: Bankacılık Sisteminde Mevduat Payları

Kaynak:https://www.isyatirim.com.tr/tr-tr/analiz/arastirma-raporlari/ArastirmaRaporlari/2_20260129181551621_1.pdf

Covid-19 salgınından sonra başlayan heterodoks uygulamaların ürünlerinden biri olan KKM hesaplarının bundan sonra mevcut bankacılık sistemimizde olmayışı pozitif bir gelişmedir. Yabancı yatırımcının anlamakta güçlük çektiği, sistematik olarak olumsuz baktığı bir uygulamadır.

            Enflasyon verileri, döviz rezervleri, ve KKM’nin sonlandırılması-birikimli bakiyenin sıfıra doğru yaklaşmış olması-  gibi birçok kalemde gelişen pozitif gelişmişlerin bir not artırımı veya görümün yükseltmesiyle taçlandırılması gerekiyordu. Öyle ya müttefik ABD ile olan iyi ilişkilerimiz yanı sıra ekonomi alanında da küresel finans sistemini hayli memnun edecek adımlar atmıştık. Karşılığını almalıydık.

            Beklenti gerçekleşti. 24 Ocak tarihinde Fitch, Türkiye’nin kredi görünümü pozitife çevirdi. Borsa İstanbul’ da bu beklenti alınmıştı. Notun açıklanacağı hafta da Bankacılık endeksi %5,74, mali endeks ise % 4,12 yükseliş gözlemlemiştik. Artık beklenti gerçekleşti; endekste ufak ufak kâr realizasyonları beklentisi oluşmaya başlarken, birden blackrock haberi düştü piyasaya. Dünyaca ünlü varlık yönetim şirketinin, en iyi performans gösteren fonlarından birinde bir yıl önce neredeyse hiç Türk hisse senedi bulunmazken şirket yöneticilerden Fletcher bir röportajda ‘’Fırsat olduğunu düşünüyoruz ve bu nedenle portföyümüzde bu alana büyük bir yatırım yaptığımızı görebilirsiniz ‘’ dedi. Diğer bir yönetici Vecht,’’ Değerlemeler de bir diğer avantaj Türk bankaları fiyat kazanç oranlı açısından’’ küresel ölçekte çok cazip görünüyor.’’ dedi.  Fonda daha önce Medical Park ve Akbank bulunuyordu.

            Bu açıklamalarla beraber daha önce yabancı kurumlar adına işlem yapan birkaç aracı kurumdan bankalar üzerinden ciddi alımlar gördük. Çarşamba günü Bist30 endeksinde ( yabancılar için piyasamızın benchmark’ıdır. Genelde yabancı yatırımcı Bist30 şirketlerine yatırım yapar.) %2,53, Perşembe günü ise %3,48 ile yükseliş yaşanmıştır. Bu alımların sadece belli başlı aracı kurumlar üzerinden yabancı olduğunu direkt kanaat getirmedik tabi ki.    Aşağıda Şekil 4’te,TCMB’nin açıklamış olduğu haftalık menkul kıymet istatistiklerine göre; yabancı yatırımcı yatırımcı hisse alımlarında son iki yılın zirvesinde.

Şekil 4: Yurt Dışında Yerleşik Kişilerin Portföyündeki Hisse Senedi ve Borçlanma Senetleri (Milyon ABD Doları)

Kaynak: https://evds2.tcmb.gov.tr/index.php?/evds/portlet/5jY7ch%2FYu84%3D/tr

            Tüm bunların toplamında ise borsamızda hacim ciddi şekilde artmıştır. Ortalama olarak 200 milyar üzerinde gerçekleşen bir hacim pay piyasamız için yeni para girişine işaret etmektedir. Blackrock haberinin geldiği gün ve sonrasındaki günlerde yaşanan hacim artışı aşağıda şekil 5’de verilmiştir.

Şekil 5: Borsa İstanbul Hacim Datası (28.01.2026-30.01.2026)

Kaynak: Matriks Veri Kütüphanesi

            Gördüğünüz gibi haberin etkisi ve sonrasındaki haftalık kapanışta; tüm senetler yaklaşık 1.075 trilyon. Bist30 ve Bist100 endeksleri ise sırasıyla yaklaşık 630 milyar ve 790 milyar TL hacim yaşanmıştır. Hacimlere şöyle bir baktığımızda Bist30 endeksinde hacimin Bist100 endeksindeki hacimin %80’ini oluşturuyor. Başka bir değişle: Bist 100’de dönen paranın 4/5’ i Bist 30 hisselerinden dönüyor.

            Özetle, attığımız onca cefalı adımlar ürküttüğümüz kuşa değmeye başladı. Ağırlıklı ücretli kesim bedel ödemesine karşın hemen her kesim bedel ödedi. Düşük ücretler, düşen kârlar, zayıflayan siparişler vs. Bundan sonrası bence daha önemli. Attığımız her adımı ölçerek, biçerek ve rasyonel şekilde atmalıyız. Yapılacak olan hatalar yaklaşık 2.5 yıldır alınan yolu zerre haline getirebilir. Finansal piyasada yaşadığımız bu son fenomenler bize az da olsa kredibilite sağladı. Kısa vadede etkilerini borsamızda yaşadık gördük. Şimdi bu pozitif gelişmelerin reel piyasada yaşanmasını arzu edeceğiz.  Önümüzde bizleri bekleyen risklerde yok değil. İran gerilimi, brent petroldeki yükseliş, küresel emtia fiyatları ve maalesef son günlerde yaşadığımız sel felaketi bunun etkileyeceği gıda enflasyonu. Bunlar bizi hangi oranda?  Nasıl etkileyecek? Hep beraber göreceğiz.